1.1. Điều kiện về vốn điều lệ

Có vốn điều lệ, vốn được cấp tối thiểu bằng mức vốn pháp định; cụ thể:

Vốn điều lệ của tổ chức tín dụng phi ngân hàng là vốn đã được chủ sở hữu thực cấp hoặc vốn đã được các thành viên góp vốn thực góp, được ghi trong Điều lệ của tổ chức tín dụng phi ngân hàng và tối thiểu phải bằng:

– 500 tỷ đồng đối với Công ty tài chính.

– 150 tỷ đồng đối với Công ty cho thuê tài chính.

1.2. Điều kiện về chủ sở hữu, thành viên sáng lập

(i) Thành viên sáng lập là doanh nghiệp Việt Nam (trừ ngân hàng thương mại Việt Nam) phải tuân thủ các quy định sau đây:

– Không phải là cổ đông chiến lược, cổ đông sáng lập, chủ sở hữu, thành viên sáng lập của tổ chức tín dụng khác được thành lập và hoạt động tại Việt Nam.

– Không được dùng vốn huy động, vốn vay của tổ chức, cá nhân khác để góp vốn.

– Được thành lập theo pháp luật Việt Nam.

– Kinh doanh có lãi trong 03 năm tài chính liền kề trước năm nộp hồ sơ đề nghị cấp Giấy phép và đến thời điểm nộp hồ sơ bổ sung để được xem xét cấp Giấy phép.

– Thực hiện đầy đủ các nghĩa vụ về thuế và bảo hiểm xã hội theo quy định của pháp luật đến thời điểm nộp hồ sơ đề nghị cấp Giấy phép.

– Có vốn chủ sở hữu tối thiểu 1.000 tỷ đồng, tổng tài sản tối thiểu 2.000 tỷ đồng trong 03 năm tài chính liền kề trước năm nộp hồ sơ đề nghị cấp Giấy phép. Trường hợp doanh nghiệp hoạt động trong ngành nghề kinh doanh có yêu cầu mức vốn pháp định, phải đảm bảo vốn chủ sở hữu theo báo cáo tài chính đã được kiểm toán của năm liền kề trước thời điểm nộp hồ sơ đề nghị cấp Giấy phép trừ đi vốn pháp định tối thiểu bằng số vốn cam kết góp;

– Trường hợp doanh nghiệp được cấp Giấy phép thành lập và hoạt động trong lĩnh vực chứng khoán, bảo hiểm, phải tuân thủ việc góp vốn theo các quy định của pháp luật có liên quan.

(ii) Chủ sở hữu, thành viên sáng lập là ngân hàng thương mại Việt Nam (trừ trường hợp chủ sở hữu nêu tại trường hợp (iv) Mục 1.2 này) phải tuân thủ điều kiện sau:

– Không phải là cổ đông chiến lược, cổ đông sáng lập, chủ sở hữu, thành viên sáng lập của tổ chức tín dụng khác được thành lập và hoạt động tại Việt Nam.

– Không được dùng vốn huy động, vốn vay của tổ chức, cá nhân khác để góp vốn.

– Kinh doanh có lãi trong 03 năm tài chính liền kề trước năm nộp hồ sơ đề nghị cấp Giấy phép và đến thời điểm nộp hồ sơ bổ sung để được xem xét cấp Giấy phép.

– Thực hiện đầy đủ các nghĩa vụ về thuế và bảo hiểm xã hội theo quy định của pháp luật đến thời điểm nộp hồ sơ đề nghị cấp Giấy phép.

– Đối với ngân hàng thương mại Việt Nam:

+ Có tổng tài sản tối thiểu 100.000 tỷ đồng, tuân thủ đầy đủ các quy định về quản trị rủi ro và trích lập dự phòng đầy đủ theo quy định tại thời điểm nộp hồ sơ đề nghị cấp Giấy phép và đến thời điểm nộp hồ sơ bổ sung để được xem xét cấp Giấy phép.

+ Không vi phạm các giới hạn, tỷ lệ bảo đảm an toàn trong hoạt động theo quy định của Ngân hàng Nhà nước trong năm liền kề trước năm nộp hồ sơ đề nghị cấp Giấy phép và đến thời điểm nộp hồ sơ bổ sung để được xem xét cấp Giấy phép.

+ Đảm bảo tỷ lệ an toàn vốn tối thiểu sau khi góp vốn thành lập tổ chức tín dụng phi ngân hàng.

+ Không bị xử phạt vi phạm hành chính trong lĩnh vực tiền tệ và hoạt động ngân hàng trong 02 năm liền kề trước năm nộp hồ sơ đề nghị cấp Giấy phép và đến thời điểm nộp hồ sơ đề nghị cấp Giấy phép.

(iii) Chủ sở hữu, thành viên sáng lập là tổ chức tín dụng nước ngoài phải tuân thủ các điều kiện sau đây:

– Kinh doanh có lãi trong 03 năm tài chính liền kề trước năm nộp hồ sơ đề nghị cấp Giấy phép và đến thời điểm nộp hồ sơ bổ sung để được xem xét cấp Giấy phép.

– Có tổng tài sản có trên 10 tỷ đô la Mỹ vào cuối năm liền kề trước năm nộp hồ sơ đề nghị cấp Giấy phép.

– Không vi phạm nghiêm trọng các quy định về hoạt động ngân hàng và các quy định pháp luật khác của nước nguyên xứ trong 05 năm liền kề trước năm nộp hồ sơ đề nghị cấp Giấy phép và đến thời điểm nộp hồ sơ bổ sung để được xem xét cấp Giấy phép.

– Có kinh nghiệm hoạt động quốc tế, được các tổ chức xếp loại tín nhiệm quốc tế xếp hạng từ mức ổn định trở lên, mức có khả năng thực hiện các cam kết tài chính và hoạt động bình thường ngay cả khi tình hình, điều kiện kinh tế biến đổi theo chiều hướng không thuận lợi.

– Được cơ quan có thẩm quyền của nước nguyên xứ đánh giá đảm bảo tỷ lệ an toàn vốn, các tỷ lệ bảo đảm an toàn khác, tuân thủ đầy đủ các quy định về quản trị rủi ro và trích lập dự phòng đầy đủ theo quy định của nước nguyên xứ vào năm liền kề trước năm nộp hồ sơ đề nghị cấp Giấy phép và đến thời điểm nộp hồ sơ bổ sung để được xem xét cấp Giấy phép.

– Không phải là cổ đông chiến lược, chủ sở hữu, thành viên sáng lập của tổ chức tín dụng khác được thành lập và hoạt động tại Việt Nam.

– Trường hợp tổ chức tín dụng nước ngoài là công ty cho thuê thì số dư cho thuê tài chính và cho vay phải chiếm tối thiểu 70% tổng tài sản của công ty.

(iv) Chủ sở hữu là ngân hàng thương mại Việt Nam được chuyển giao bắt buộc thành lập tổ chức tín dụng phi ngân hàng để thực hiện phương án chuyển giao bắt buộc đã được phê duyệt (sau đây gọi là ngân hàng thương mại được chuyển giao bắt buộc) phải tuân thủ các điều kiện sau đây:

– Không phải là cổ đông chiến lược, cổ đông sáng lập, chủ sở hữu, thành viên sáng lập của tổ chức tín dụng khác được thành lập và hoạt động tại Việt Nam.

– Không được dùng vốn huy động, vốn vay của tổ chức, cá nhân khác để góp vốn.

– Thực hiện đầy đủ các nghĩa vụ về thuế và bảo hiểm xã hội theo quy định của pháp luật đến thời điểm nộp hồ sơ đề nghị cấp Giấy phép.

– Có mức vốn điều lệ tối thiểu bằng tổng mức vốn pháp định đối với ngân hàng thương mại và mức vốn pháp định đối với tổ chức tín dụng phi ngân hàng theo quy định của pháp luật.

Ngoài những điều kiện nêu trên, chủ sở hữu, các thành viên sáng lập phải cùng nhau sở hữu 100% vốn điều lệ của tổ chức tín dụng phi ngân hàng trách nhiệm hữu hạn trong thời hạn 05 năm kể từ ngày được cấp Giấy phép.

1.1. Điều kiện về vốn điều lệ

Có vốn điều lệ, vốn được cấp tối thiểu bằng mức vốn pháp định.

Vốn điều lệ của tổ chức tín dụng phi ngân hàng cổ phần là vốn đã được các cổ đông thực góp, được ghi trong Điều lệ của tổ chức tín dụng phi ngân hàng cổ phần và tối thiểu phải bằng:

– 500 tỷ đồng đối với Công ty tài chính.

– 150 tỷ đồng đối với Công ty cho thuê tài chính.

1.2. Điều kiện về cổ đông sáng lập

Cổ đông sáng lập là pháp nhân hoạt động hợp pháp và có đủ năng lực tài chính để tham gia góp vốn; cổ đông sáng lập là cá nhân có năng lực hành vi dân sự đầy đủ và có đủ khả năng tài chính để góp vốn.

Điều kiện về cổ đông sáng lập được Ngân hàng Nhà nước quy định cụ thể như sau:

(i) Không phải là cổ đông chiến lược, cổ đông sáng lập, chủ sở hữu, thành viên sáng lập của tổ chức tín dụng khác được thành lập và hoạt động tại Việt Nam.

(ii) Không được dùng vốn huy động, vốn vay của tổ chức, cá nhân khác để góp vốn.

(iii) Ngoài ra, cổ đông sáng lập còn phải tuân thủ quy định sau:

1.3. Tiêu chuẩn, điều kiện đối với người quản lý, người điều hành, thành viên Ban kiểm soát

Người quản lý, người điều hành, thành viên Ban kiểm soát có đủ các tiêu chuẩn, điều kiện theo quy định tại Điều 50 của Luật Các tổ chức tín dụng 2010.

1.4. Điều kiện về điều lệ

Có Điều lệ phù hợp với quy định của Luật Các tổ chức tín dụng 2010 và các quy định khác của pháp luật có liên quan.

1.5. Điều kiện về đề án thành lập, phương án kinh doanh

Có Đề án thành lập, phương án kinh doanh khả thi, không gây ảnh hưởng đến sự an toàn, ổn định của hệ thống tổ chức tín dụng; không tạo ra sự độc quyền hoặc hạn chế cạnh tranh hoặc cạnh tranh không lành mạnh trong hệ thống tổ chức tín dụng.

Điều kiện thành lập công ty tài chính: P2 – Công Ty TNHH

Theo quy định của pháp luật Việt Nam, một cá nhân có thể đứng tên cho nhiều công ty. Tuy nhiên, có một số hạn chế đối với việc này:

1. Công ty tư nhân: Một cá nhân chỉ được quyền thành lập một doanh nghiệp tư nhân và không được đồng thời là chủ hộ kinh doanh, thành viên hợp danh của công ty hợp danh.
2. Công ty trách nhiệm hữu hạn và công ty cổ phần: Có thể có một hoặc nhiều người đại diện theo pháp luật.
3. Trường hợp không được phép đứng tên: Có một số trường hợp mà một cá nhân không được phép đứng tên cho công ty, bao gồm nhưng không giới hạn ở những người làm việc tại cơ quan nhà nước, những người có hành vi dân sự bị hạn chế, và những người đang gánh chịu hậu quả pháp lý.

Ví dụ

• Ví dụ 1: Anh A làm việc tại một cơ quan nhà nước. Theo quy định, anh A không được phép đứng tên cho một công ty tư nhân hoặc công ty cổ phần.
• Ví dụ 2: Chị B đã thành lập một công ty tư nhân. Theo quy định, chị B không được phép đồng thời là chủ hộ kinh doanh hoặc thành viên hợp danh của một công ty hợp danh.
• Ví dụ 3: Anh C là một doanh nhân thành công. Anh C có thể đứng tên cho nhiều công ty trách nhiệm hữu hạn hoặc công ty cổ phần.

2. Số lượng doanh nghiệp tối đa mà một cá nhân được phép thành lập

 Theo quy định của Luật Doanh nghiệp 2020, số lượng doanh nghiệp tối đa mà một cá nhân được phép thành lập phụ thuộc vào loại hình doanh nghiệp:

• Doanh nghiệp tư nhân: Mỗi cá nhân chỉ được quyền thành lập một doanh nghiệp tư nhân.
• Công ty TNHH hai thành viên trở lên, công ty TNHH một thành viên và công ty cổ phần: Một cá nhân có thể được thành lập nhiều Công ty TNHH hoặc nhiều Công ty cổ phần.
• Doanh nghiệp khác: Quy định về số lượng doanh nghiệp tối đa mà một cá nhân được phép thành lập có thể khác nhau tùy theo loại hình doanh nghiệp.

3. Quy định về việc thành lập công ty cho từng loại hình doanh nghiệp

3.1 Doanh nghiệp tư nhân

Khoản 3 Điều 80 Nghị định 01/2021/NĐ-CP quy định như sau:

“Cá nhân, thành viên hộ gia đình đăng ký hộ kinh doanh không được đồng thời là chủ doanh nghiệp tư nhân, thành viên hợp danh của công ty hợp danh trừ trường hợp được sự nhất trí của các thành viên hợp danh còn lại.”

Như vậy, mỗi cá nhân chỉ được quyền đăng ký thành lập một doanh nghiệp tư nhân và không được làm thành viên hợp danh của một công ty hợp danh, ngoại trừ trường hợp các thành viên hợp danh có thỏa thuận khác.

3.2 Công ty hợp danh

Điều 180 Luật Doanh nghiệp năm 2020 quy định về việc quyền đối với chủ thể là thành viên công ty hợp danh như sau:

“Thành viên hợp danh không được làm chủ doanh nghiệp tư nhân; không được làm thành viên hợp danh của công ty hợp danh khác trừ trường hợp được sự nhất trí của các thành viên hợp danh còn lại.
Thành viên hợp danh không được nhân danh cá nhân hoặc nhân danh người khác kinh doanh cùng ngành, nghề kinh doanh của công ty để tư lợi hoặc phục vụ lợi ích của tổ chức, cá nhân khác.
Thành viên hợp danh không được chuyển một phần hoặc toàn bộ phần vốn góp của mình tại công ty cho tổ chức, cá nhân khác nếu không được sự chấp thuận của các thành viên hợp danh còn lại.”

Như vậy, trừ trường hợp nhận được sự nhất trí của các thành viên hợp danh còn lại nếu không thành viên hợp danh không được làm chủ doanh nghiệp tư nhân hoặc làm thành viên hợp danh của công ty hợp danh khác.

3.3 Công ty TNHH và Công ty cổ phần

Một cá nhân có thể thành lập nhiều công ty trách nhiệm hữu hạn một thành viên. Hiện nay, đối với công ty TNHH 1 thành viên, công ty TNHH 2 thành viên trở lên và công ty cổ phần thì chưa có quy định về vấn đề 1 cá nhân được thành lập bao nhiêu doanh nghiệp. Vì không có quy định cụ thể nên 1 cá nhân có thể thành lập nhiều doanh nghiệp, công ty TNHH hoặc công ty cổ phần.

Tóm lại, mặc dù một cá nhân có thể đứng tên cho nhiều công ty, nhưng cũng cần phải tuân thủ các quy định của pháp luật. Nếu bạn đang cân nhắc về việc này, tôi khuyên bạn nên tìm kiếm sự tư vấn từ một luật sư hoặc chuyên gia pháp lý có kinh nghiệm.

Tại Việt Nam, Luật Doanh nghiệp 2020 quy định năm loại hình công ty chính: Công ty trách nhiệm hữu hạn một thành viên, Công ty trách nhiệm hữu hạn hai thành viên trở lên, Công ty cổ phần, Doanh nghiệp tư nhân và Công ty hợp danh.

Trong bài viết này, chúng ta sẽ so sánh các loại hình công ty này dựa trên các tiêu chí quan trọng để giúp bạn lựa chọn loại hình phù hợp nhất cho kế hoạch kinh doanh của mình.

I. Căn Cứ Pháp Lý

• Luật Doanh nghiệp số 59/2020/QH14 có hiệu lực ngày 01/01/2020.
• Nghị định số 01/2021/NĐ-CP về đăng ký doanh nghiệp có hiệu lực ngày 04/01/2021.
• Thông tư 01/2021/TT-BKHĐT hướng dẫn về đăng ký doanh nghiệp có hiệu lực từ ngày 01/05/2021.
• Nghị định số 114/2020/NĐ-CP ngày 28/12/2020

II. Giới Thiệu Về 5 Loại Hình Công Ty Phổ Biến

1. Công Ty TNHH 1 Thành Viên

Công ty trách nhiệm hữu hạn một thành viên (TNHH 1TV) là loại hình công ty có một chủ sở hữu duy nhất, có thể là một cá nhân hoặc một pháp nhân khác. Chủ sở hữu có trách nhiệm hữu hạn đối với các khoản nợ và nghĩa vụ tài sản khác của công ty trong phạm vi số vốn đã góp vào công ty.

2. Công Ty TNHH 2 Thành Viên Trở Lên

Công ty trách nhiệm hữu hạn hai thành viên trở lên (TNHH 2TV trở lên) là loại hình công ty có từ hai thành viên trở lên, có thể là các cá nhân hoặc pháp nhân khác. Mỗi thành viên có trách nhiệm hữu hạn đối với các khoản nợ và nghĩa vụ tài sản khác của công ty trong phạm vi số vốn đã góp vào công ty.

3. Công Ty Cổ Phần

Công ty cổ phần là loại hình công ty có vốn điều lệ được chia thành nhiều phần bằng nhau, được gọi là cổ phần. Các cổ đông chỉ chịu trách nhiệm về các khoản nợ và nghĩa vụ tài sản khác của công ty trong phạm vi số vốn đã góp vào công ty.

4. Doanh Nghiệp Tư Nhân

Doanh nghiệp tư nhân là loại hình doanh nghiệp do một cá nhân làm chủ sở hữu và tự chịu trách nhiệm bằng toàn bộ tài sản của mình về các khoản nợ và nghĩa vụ tài sản khác của doanh nghiệp.

5. Công Ty Hợp Danh

Công ty hợp danh là loại hình doanh nghiệp có ít nhất hai thành viên, trong đó phải có ít nhất một thành viên hợp danh chịu trách nhiệm bằng toàn bộ tài sản của mình về các khoản nợ và nghĩa vụ tài sản khác của công ty.

• Các Loại Hình Doanh Nghiệp Tại Việt Nam, Đặc Điểm Và Ưu, Nhược Điểm

• Công ty Cổ Phần, Định nghĩa, Vai trò, Ưu điểm và Hạn Chế

• Công Ty Trách Nhiệm Hữu Hạn, Đặc Điểm, Ưu Điểm và Hạn Chế

III. Tiêu Chí Để So Sánh Các Loại Hình Công Ty (theo 5 Loại Hình Công Ty Phổ Biến)

1. Chủ sở hữu

• Tiêu chí đầu tiên để phân biệt các loại hình công ty là chủ sở hữu. Trong công ty TNHH 1TV, chỉ có một chủ sở hữu duy nhất. Công ty TNHH 2TV trở lên có từ hai chủ sở hữu trở lên. Công ty cổ phần có nhiều cổ đông, trong đó có thể có cổ đông lớn và cổ đông nhỏ.
• Công ty hợp danh: Các chủ sở hữu được gọi là thành viên hợp danh, phải là cá nhân và tối thiểu là 2 thành viên.
• Doanh nghiệp tư nhân: Chỉ có một chủ sở hữu duy nhất là cá nhân, được gọi là chủ doanh nghiệp tư nhân.

Một hạn chế của công ty hợp danh và doanh nghiệp tư nhân là không cho phép tổ chức làm chủ sở hữu. Điều này khiến nhiều cá nhân và tổ chức không mấy hứng thú khi lựa chọn hai loại hình này.

2. Số lượng thành viên, cổ đông góp vốn

Tiêu chí thứ hai liên quan đến số lượng thành viên hoặc cổ đông góp vốn vào doanh nghiệp. Số lượng thành viên, cổ đông góp vốn:

Công ty TNHH 1 thành viên: Chỉ có 1 thành viên là chủ sở hữu, có thể là cá nhân hoặc tổ chức.
Công ty TNHH 2 thành viên trở lên: Từ 2 đến tối đa 50 thành viên, có thể là cá nhân hoặc tổ chức.
Công ty Cổ phần: Tối thiểu 3 cổ đông, không giới hạn số lượng tối đa, có thể là cá nhân hoặc tổ chức.
Công ty Hợp danh: Tối thiểu 2 thành viên là cá nhân, không giới hạn số lượng tối đa.
Doanh nghiệp Tư nhân: Chỉ có 1 chủ doanh nghiệp là cá nhân.

Như vậy, từng loại hình công ty có các quy định riêng về thuế và số lượng thành viên/cổ đông góp vốn phù hợp với đặc thù của mình.

3. Tư cách pháp nhân

Tất cả các loại hình công ty đều có tư cách pháp nhân, ngoại trừ doanh nghiệp tư nhân. Điều này có nghĩa là các công ty có quyền và nghĩa vụ riêng biệt với chủ sở hữu hoặc thành viên. Trong khi đó, doanh nghiệp tư nhân không có tư cách pháp nhân và chủ sở hữu phải chịu trách nhiệm toàn bộ về nghĩa vụ của doanh nghiệp.

4. Vốn điều lệ

Công ty TNHH 1TV, TNHH 2TV trở lên và công ty cổ phần không có yêu cầu cụ thể về mức vốn điều lệ tối thiểu. Doanh nghiệp tư nhân không có yêu cầu về vốn điều lệ. Công ty hợp danh cũng không có yêu cầu cụ thể về vốn điều lệ.

5. Thuế và chính sách thuế áp dụng cho từng loại hình

Các loại hình công ty khác nhau sẽ phải tuân thủ các chính sách thuế khác nhau. Công ty TNHH và công ty cổ phần thường phải chịu thuế thu nhập doanh nghiệp theo tỷ lệ nhất định. Doanh nghiệp tư nhân thường phải chịu thuế thu nhập cá nhân. Công ty hợp danh sẽ chịu thuế thu nhập doanh nghiệp hoặc thuế thu nhập cá nhân tùy thuộc vào cách tổ chức và hoạt động của công ty.

Thuế và chính sách thuế áp dụng cho từng loại hình:

Công ty Trách nhiệm Hữu hạn (TNHH):

• Chịu thuế Thu nhập Doanh nghiệp (TNDN) 20%.
• Được hưởng ưu đãi về thuế TNDN nếu đáp ứng điều kiện (ưu đãi về thuế suất, miễn giảm thuế).
• Chịu các loại thuế khác như Thuế Giá trị Gia tăng (VAT), Thuế Nhà thầu,… theo quy định chung.

Công ty Cổ phần:

• Chịu thuế TNDN 20%.
• Được hưởng ưu đãi về thuế TNDN nếu đáp ứng điều kiện.
• Chịu các loại thuế khác như VAT, Thuế Nhà thầu,…

Công ty Hợp danh:

• Không chịu thuế TNDN.
• Các thành viên hợp danh chịu thuế Thu nhập Cá nhân (TNCN) với mức thuế lũy tiến từ 5% đến 35% trên phần thu nhập được chia từ hoạt động kinh doanh của công ty.

Doanh nghiệp Tư nhân: Chủ doanh nghiệp tư nhân chịu thuế TNCN với mức thuế lũy tiến từ 5% đến 35% trên toàn bộ thu nhập từ kinh doanh.

6. Rủi ro pháp lý và trách nhiệm pháp lý của chủ sở hữu/thành viên

Trách nhiệm về nghĩa vụ tài sản của các loại hình doanh nghiệp khác nhau như sau:

• Doanh nghiệp tư nhân: Chủ doanh nghiệp tư nhân phải chịu trách nhiệm bằng toàn bộ tài sản cá nhân đối với hoạt động kinh doanh. Điều này mang lại rủi ro khá cao cho chủ doanh nghiệp.
• Công ty TNHH và công ty cổ phần: Các thành viên, cổ đông chỉ chịu trách nhiệm hữu hạn về các khoản nợ trong phạm vi số vốn mà họ đã góp vào công ty. Điều này tương đối an toàn cho các thành viên, cổ đông khi góp vốn vào doanh nghiệp.
• Công ty hợp danh: Có hai loại thành viên với mức độ trách nhiệm khác nhau:
  • Thành viên hợp danh: Phải chịu trách nhiệm bằng toàn bộ tài sản cá nhân.
  • Thành viên góp vốn: Chỉ chịu trách nhiệm trong phạm vi số vốn đã góp.

Do đặc điểm trách nhiệm của thành viên hợp danh, nên công ty hợp danh thường khó thu hút được các thành viên hợp danh mới gia nhập.

7. Quy định về phân chia lợi nhuận cho chủ sở hữu/cổ đông

Trên thực tế, cách phân chia lợi nhuận giữa chủ sở hữu hoặc cổ đông trong các loại hình công ty có thể thay đổi tùy theo thỏa thuận hoặc quy định cụ thể trong hợp đồng hoặc điều lệ công ty. Tuy nhiên, thông thường, lợi nhuận sẽ được phân chia dựa trên tỷ lệ vốn góp của mỗi chủ sở hữu hoặc cổ đông. Lợi nhuận thường sẽ được chia theo tỉ lệ dưới đây.

Công ty TNHH: Lợi nhuận được chia cho các thành viên tương ứng với phần vốn góp của mỗi thành viên trong công ty.

Công ty cổ phần:

• Lợi nhuận được chia cho các cổ đông dựa trên tỷ lệ sở hữu cổ phần của mỗi cổ đông.
• Phải trích lập các quỹ dự trữ trước khi chia cổ tức theo quy định.

Công ty hợp danh: Lợi nhuận được chia cho các thành viên hợp danh theo thỏa thuận trong hợp đồng hợp danh.

Doanh nghiệp tư nhân: Toàn bộ lợi nhuận thuộc quyền sở hữu của chủ doanh nghiệp.

8. Khả năng tiếp cận nguồn vốn, tín dụng từ các tổ chức tài chính

Khả năng huy động vốn của các loại hình doanh nghiệp trong giai đoạn thành lập được đánh giá dựa trên 3 yếu tố: số lượng thành viên được góp vốn, khả năng phát hành cổ phiếu và sự thuận tiện trong chuyển nhượng vốn. Các loại hình doanh nghiệp được xếp hạng về khả năng huy động vốn như sau:

• Công ty cổ phần: Có khả năng huy động vốn cao và linh hoạt nhất bởi không giới hạn số lượng cổ đông, là loại hình duy nhất được phát hành cổ phiếu và thủ tục chuyển nhượng cổ phần đơn giản.
• Công ty TNHH 2 thành viên trở lên: Có thể huy động vốn từ thành viên mới (tối đa 50 thành viên) và chuyển nhượng một phần vốn góp cho cá nhân, tổ chức khác (ưu tiên chuyển nhượng cho các thành viên hiện hữu).
• Công ty hợp danh: Không giới hạn số lượng thành viên, có thể huy động vốn từ thành viên hiện có hoặc thành viên mới. Tuy nhiên, thành viên hợp danh phải được sự chấp thuận của các thành viên khác nếu muốn chuyển nhượng phần vốn.
• Công ty TNHH 1 thành viên: Chỉ có thể huy động thêm vốn từ chủ sở hữu hoặc chuyển nhượng vốn cho cá nhân, tổ chức khác (nhưng phải chuyển đổi loại hình doanh nghiệp nếu chuyển nhượng một phần vốn).
• Doanh nghiệp tư nhân: Khả năng huy động vốn thấp nhất, chỉ có thể huy động vốn từ chính chủ doanh nghiệp, không được phát hành chứng khoán hay bán phần vốn góp cho cá nhân, tổ chức khác.

9. Khả năng chuyển nhượng quyền sở hữu

Trong công ty cổ phần, việc chuyển nhượng quyền sở hữu thông qua việc mua bán cổ phiếu rất linh hoạt và dễ dàng. Trong khi đó, trong các loại hình công ty khác như công ty TNHH, doanh nghiệp tư nhân và công ty hợp danh, việc chuyển nhượng quyền sở hữu có thể phức tạp hơn và cần tuân thủ các quy định pháp lý cụ thể.

10. Chuyển đổi loại hình doanh nghiệp

Các loại hình doanh nghiệp có thể chuyển đổi sang loại hình khác trong một số trường hợp cụ thể như sau:

Công ty TNHH 1 thành viên: Phải chuyển đổi thành công ty TNHH 2 thành viên trở lên hoặc công ty cổ phần nếu có thêm cá nhân/tổ chức khác cùng góp vốn.

Công ty TNHH 2 thành viên trở lên:

• Phải chuyển đổi thành công ty cổ phần nếu số thành viên góp vốn vượt quá 50.
• Phải chuyển đổi thành công ty TNHH 1 thành viên nếu chỉ còn lại 1 thành viên.

Công ty cổ phần:

• Phải chuyển đổi thành công ty TNHH 2 thành viên nếu chỉ còn 2 cổ đông và không thể huy động thêm cổ đông mới.
• Phải chuyển đổi thành công ty TNHH 1 thành viên nếu chỉ còn 1 cổ đông.

Doanh nghiệp tư nhân: Có thể chuyển đổi thành công ty TNHH 1 thành viên, công ty TNHH 2 thành viên trở lên, công ty cổ phần hoặc công ty hợp danh.
Công ty hợp danh: Không được chuyển đổi sang bất kỳ loại hình doanh nghiệp nào khác.

Như vậy, các loại hình doanh nghiệp khác nhau có thể chuyển đổi qua lại tuỳ thuộc vào số lượng thành viên/cổ đông tham gia để đảm bảo phù hợp với quy định của pháp luật.

11. Quyền quyết định các vấn đề quan trọng của công ty

Quyền ra quyết định cao nhất trong các loại hình doanh nghiệp khác nhau như sau:

• Công ty cổ phần: Đại hội đồng cổ đông là cơ quan quyền lực cao nhất. Tuy nhiên, Hội đồng quản trị mới là cơ quan trực tiếp quản lý và điều hành công ty. Hội đồng quản trị ra các quyết định quan trọng như bầu/bãi miễn nhân sự cấp cao, chiến lược phát triển hằng năm, mở rộng thị trường, hoạt động marketing, đổi mới công nghệ,…
• Công ty TNHH 2 thành viên trở lên: Hội đồng thành viên có quyền quyết định tối cao về cơ cấu tổ chức quản lý, chiến lược kinh doanh, dự án đầu tư,… Giám đốc/Tổng giám đốc chỉ điều hành hoạt động hằng ngày và báo cáo với Hội đồng thành viên.
• Công ty hợp danh: Hội đồng thành viên có quyền quyết định mọi công việc kinh doanh của công ty. Tuy nhiên, các quyết định phải được đa số thành viên hợp danh tán thành (3/4 hoặc 2/3 số phiếu).
• Công ty TNHH 1 thành viên và doanh nghiệp tư nhân: Chủ sở hữu/chủ doanh nghiệp có toàn quyền quyết định nhanh chóng, dứt khoát đối với mọi hoạt động kinh doanh.

Như vậy, quyền ra quyết định cao nhất thuộc về các cơ quan khác nhau tùy loại hình, trong đó công ty cổ phần và TNHH 2 thành viên trở lên có cơ chế ra quyết định tập trung hơn so với công ty hợp danh.

12. Yêu cầu về quản trị doanh nghiệp, cơ cấu quản lý, Cơ cấu tổ chức

Các loại hình doanh nghiệp có mức độ phức tạp về cơ cấu tổ chức khác nhau như sau:

• Công ty cổ phần, đặc biệt là công ty niêm yết, có cơ cấu tổ chức phức tạp nhất. Điều này là do số lượng cổ đông rất lớn, cổ đông thường xuyên ra vào, gây khó khăn trong việc quản lý.
• Công ty TNHH 2 thành viên trở lên và công ty hợp danh có cơ cấu tổ chức đơn giản hơn. Các thành viên thường có mối quan hệ quen biết, nên việc quản lý và điều hành công ty không quá phức tạp.
• Công ty TNHH 1 thành viên và doanh nghiệp tư nhân có cơ cấu tổ chức đơn giản và gọn nhẹ nhất. Thường chủ sở hữu đồng thời là giám đốc, dưới là các phòng ban chức năng.

Như vậy, công ty cổ phần là loại hình doanh nghiệp có cơ cấu tổ chức phức tạp nhất, trong khi công ty TNHH 1 thành viên và doanh nghiệp tư nhân có cơ cấu đơn giản nhất. Mức độ phức tạp của cơ cấu tổ chức phụ thuộc vào số lượng thành viên/cổ đông và mối quan hệ giữa họ.

13. Sự linh hoạt trong điều hành, ra quyết định kinh doanh

• Doanh nghiệp tư nhân và Công ty TNHH 1 thành viên: Linh hoạt cao nhất, chủ doanh nghiệp/chủ sở hữu có quyền quyết định tối cao.
• Công ty hợp danh: Đa số thành viên hợp danh phải đồng ý (2/3 hoặc 3/4) mới ra được quyết định quan trọng, ít linh hoạt hơn.
• Công ty TNHH 2 thành viên trở lên: Quyết định thông qua Hội đồng thành viên, linh hoạt vừa phải.
• Công ty cổ phần: Ít linh hoạt nhất, quyết định quan trọng phải được Đại hội đồng cổ đông thông qua.

14. Yêu cầu về công bố thông tin, minh bạch hoạt động

Yêu cầu về công bố thông tin và minh bạch hoạt động cũng là một yếu tố quan trọng để đảm bảo tính minh bạch và trung thực trong hoạt động kinh doanh.

• Công ty cổ phần: Yêu cầu cao nhất về công bố thông tin, minh bạch hoạt động, đặc biệt với công ty niêm yết.
• Công ty TNHH: Cũng có yêu cầu về công bố thông tin, báo cáo tài chính hàng năm nhưng ít nghiêm ngặt hơn công ty cổ phần.
• Công ty hợp danh và doanh nghiệp tư nhân: Không yêu cầu nghiêm ngặt về công bố thông tin.

15. Mức độ kiểm soát và giám sát của nhà nước đối với hoạt động

Mức độ kiểm soát và giám sát của nhà nước đối với hoạt động của công ty cũng khác nhau đối với từng loại hình công ty. Công ty cổ phần thường phải tuân thủ các quy định pháp lý và bị kiểm soát chặt chẽ hơn so với các loại hình công ty khác.

16. Mức độ phổ biến của các loại hình doanh nghiệp

Về tính phổ biến khi lựa chọn thành lập, các loại hình doanh nghiệp được xếp hạng từ cao đến thấp như sau:

• Công ty TNHH 1 thành viên: Được nhiều người lựa chọn nhất bởi cơ cấu tổ chức đơn giản, dễ quản lý, phù hợp với kinh doanh quy mô vừa và nhỏ.
• Công ty TNHH 2 thành viên trở lên: Là lựa chọn phổ biến khi có nhu cầu góp vốn cùng bạn bè, đối tác.
• Công ty cổ phần: Được lựa chọn bởi các tổ chức, cá nhân kinh doanh ngành nghề yêu cầu khả năng huy động vốn cao, mặc dù có yêu cầu chặt chẽ về cơ cấu tổ chức.
• Công ty hợp danh và doanh nghiệp tư nhân: Ít được lựa chọn nhất do tính rủi ro cao cho chủ sở hữu và khả năng huy động vốn thấp.

Như vậy, sự lựa chọn phổ biến hay ít phổ biến của các loại hình doanh nghiệp phụ thuộc vào yếu tố cơ cấu tổ chức, khả năng huy động vốn và mức độ rủi ro cho chủ sở hữu. Công ty TNHH với cơ cấu đơn giản được ưa chuộng nhất.